Motosiklette konjektör (regülatör/rectifier) Arızası ?
Konjektör bozulduğunda iki uç senaryo yaşanır: Ya aküyü hiç şarj etmez ya da aşırı şarj ederek tüm sistemi yakabilir.
1. Konjektör Arıza Belirtileri
-
Far ve Lamba Patlaması: Gaz verdikçe farlar aşırı parlıyor ve sonra aniden patlıyorsa konjektör voltajı sınırlayamıyor demektir (Aşırı şarj).
-
Akü Şişmesi veya Isınması: Aküden asit kokusu gelmesi veya akünün el değmeyecek kadar ısınması.
-
Gösterge Panelinde Dalgalanma: Devir arttıkça dijital ekranın gidip gelmesi veya saçma değerler göstermesi.
-
Akü Bitmesi: Statör sağlam olsa bile konjektör bozuksa akü dolmaz ve motor yolda kalır.
2. Multimetre ile Konjektör Testi
Konjektörün sağlam olup olmadığını anlamanın en pratik yolu akü kutup başlarından ölçüm yapmaktır.
Adım 1: Statik Voltaj Kontrolü
-
Motor kapalıyken multimetreyi DC Voltaj ($20V$) kademesine alın.
-
Akü voltajını ölçün. Sağlıklı bir akü yaklaşık 12.6V civarında olmalıdır.
Adım 2: Dinamik Şarj Kontrolü (Motor Çalışırken)
-
Motoru çalıştırın ve farları kapatın.
-
Rölantide multimetre 13.5V - 14.0V arası göstermelidir.
-
Motor devrini 5000 RPM civarına yükseltin.
-
Sonuç: Değer 14.5V’u geçmemeli, 13.0V’un altına düşmemelidir.
-
15V ve üzeri: Konjektör voltajı regüle edemiyor (Aşırı şarj). Tesisatı yakabilir!
-
12.8V ve altı: Konjektör aküyü beslemiyor (Yetersiz şarj).
-
Adım 3: Diyot Testi (Konjektör Sökülüyken)
Konjektörü motordan tamamen ayırıp multimetrenin Diyot modunda içindeki diyotları ölçebilirsiniz. Kablolar arasında sadece bir yönde akım geçişi (yaklaşık $0.500$ değeri) olmalı, ters yönde "OL" yazmalıdır. Eğer her iki yönde de akım geçiyorsa veya hiç geçmiyorsa konjektör yanmıştır.
3. Neden Bozulur?
-
Isınma: Konjektör çok ısınan bir parçadır. Genelde üzerinde soğutucu kanallar (finler) bulunur. Eğer çamurla kaplanırsa veya hava almayan bir yerdeyse yanar.
-
Gevşek Kutup Başları: Akü bağlantılarının gevşek olması konjektörün yük dengesini bozar.
-
Yan Sanayi Parça: Kalitesiz konjektörler yüksek akıma dayanamaz.
Kritik Uyarı: Eğer konjektörünüz "aşırı şarj" yapıyorsa (15V+), motoru sürmeye devam etmeyin. Bu durum beyni (ECU), göstergeyi ve tüm ampulleri yakabilir.